Τρίτη, 2 Ιουλίου 2013

Αώος: ένα ποτάμι με δανεικά νερά




Τρίτη, 2 Ιουλίου 2013
 | 




Ο Αώος, το ποτάμι που διασχίζει τη Βοβούσα στα πρώτα του «βήματα» και τους δήμους Ζαγορίου και Κόνιτσας στη συνέχεια και εκβάλλει στην Αδριατική, θυμίζει ήδη ρυάκι στην περιοχή «Σμιξώματα» όπου συναντάται με το γνωστό στο πανελλήνιο Αρκουδόρεμα που μεταφέρει τα νερά του από τον πυρήνα του εθνικού δρυμού της Βάλια Κάλντα.


Η διαπίστωση αυτή έγινε το μεσημέρι της Κυριακής και λίγες ώρες μετά την ολοκλήρωση της ενδιαφέρουσας, απ’ όλε τις απόψεις, ημερίδας, εντείνοντας τους φόβους για ολοκληρωτική καταστροφή του ποτάμιου συστήματος. Μέλη της κίνησης που εναντιώνεται στα αδηφάγα σχέδια της νέας εκτροπής μετέβησαν στο σημείο «Σμιξώματα» και εκεί έγινε η μεγάλη αποκάλυψη: ο Αώος εξακολουθεί να έχει νερά, αλλά ουσιαστικά είναι δανεικά και προέρχονται από το Αρκουδόρεμα και ποτάμι έχει μετατραπεί ήδη σε ρυάκι. Όμως, το νέο σχέδιο προβλέπει επιπλέον κατακράτηση νερών κατά 65% από τον Βαθύλακο και το Αρκουδόρεμα, κάτι που επιμελώς κρύβει η εταιρία «Τέρνα Ενεργειακή» και οι εμπνευστές της ιδέας, και τα νερά του ποταμού να μεταφερθούν μέχρι τη λίμνη Παμβώτιδα και τον ποταμό Καλαμά!



Διάχυτη είναι η ανησυχία των δήμων Ζαγορίου και Κόνιτσας που εξ αρχής αντέδρασαν στο σχέδιο εκτροπής του ποταμού. Στο ίδιο μήκος κινήθηκαν και πολλοί ακόμη τοπικοί φορείς και πρωτίστως ο φορέας διαχείρισης του Εθνικού Πάρκου Βόρειας Πίνδου. Και στην ορεινή Βοβούσα οι κάτοικοι και οι επαγγελματίες δεν κατανοούν τη πρωτοβουλία εκτροπής του Αώου, γνωρίζοντας ότι το χωριό τους θα νεκρώσει και το νανούρισμα του ποταμού θα χαθεί για πάντα, οπότε ούτε τουρισμός θα υπάρχει, ούτε νέες θέσεις εργασίας θα δημιουργηθούν, οι ξενώνες και τα καταλύματα θα βάλουν λουκέτο και, τέλος, ούτε άλλες δραστηριότητες (καγιάκ) θα κεντρίζουν το ενδιαφέρον των επισκεπτών. «Χωρίς τον Αώο και τα νερά του που επί χρόνια μας συντροφεύουν και μας νανουρίζουν δεν θα είμαστε τίποτα», ανέφερε ο Αντώνης Σταγκογιάννης στο περιθώριο της ημερίδας.
Δεν θα γίνει
Ο βουλευτής του ΣΥΡΙΖΑ, Χρήστος Μαντάς, δύο ευρωβουλευτές, ο πρύτανης του πανεπιστημίου και όλοι οι υπόλοιποι ομιλητές εξέφρασαν τη βεβαιότητα ότι «το δίκιο θα επικρατήσει». «Δεν πρόκειται να γίνει η εκτροπή του Αώου», τόνισε ο κ, Μαντάς, καλώντας φορείς και πολίτες να αγωνιστούν, υπενθυμίζοντας ταυτόχρονα στο ακροατήριο πως η πρώτη κοινοβουλευτική ερώτηση αφορούσε το συγκεκριμένο ποταμό. Λόγο για «διαπλοκή» έκανε στις δηλώσεις του ο ευρωβουλευτής των Οικολόγων Πράσινων, Νίκος Χρυσόγελος, σημειώνοντας στη συνέχεια πως οι επιπτώσεις, σε περίπτωση που γίνει η εκτροπή, θα είναι τεράστιες για το περιβάλλον και πρότεινε να αναδεχθεί ως «βασικός προσανατολισμός για την ανάπτυξη της περιοχής η βιώσιμη οικονομία». «Παράλογο» χαρακτήρισε το σχέδιο εκτροπής ο ευρωβουλευτής Κρίτων Αρσένης, καλώντας τη δημοτική αρχή Ιωαννίνων να πει το δικό της «όχι» στη μεταφορά νερών στην Παμβώτιδας, ενώ πρότεινε τη διεξαγωγή συλλαλητηρίου διαμαρτυρίας στα Γιάννενα και κάλεσε φορείς διαχείρισης και πανεπιστήμια όλης της χώρας να εκδώσουν ψηφίσματα ενάντια στο καταστροφικό έργο.
Αφυδατωμένη Πίνδος
Με τα παιδικά και επιστημονικά του βιώματα αναφέρθηκε στην κατάσταση ο Βασίλης Νιτσιάκος, σε μια ομιλία που χαρακτηρίστηκε «κατάθεση ψυχής» από τους παριστάμενους. «Τα ποτάμια είναι οι ταχυδρόμοι των βουνών, ενώνουν τα βουνά με τις θάλασσες και αυτό δεν μπορούμε να το σταματήσουμε», είπε. Στη συνέχεια αναφέρθηκε στην ενότητα της φύσης και των πολιτισμών, σημειώνοντας πως «ο Αώος αποτελεί ένα ενιαίο οικολογικό, κοινωνικό και πολιτισμικό σύστημα» και δήλωσε την υποστήριξή του στις πρωτοβουλίες για να αποτραπεί το «πολλαπλό έγκλημα».
Στην εμπεριστατωμένη εισήγησή του ο πρόεδρος του Πάρκου της Πίνδου κατέληξε στην εκτίμηση πως «τίποτε δεν θα είναι πια ίδιο στον Αώο», και ανέφερε πως χλωρίδα και πανίδα θα υποστούν ισχυρό σοκ αν προχωρήσει η εκτροπή. «Μια αφυδατωμένη Πίνδος θα χάσει ένα μεγάλο μέρος της ζωής της και πολλές ευκαιρίες για μια βιώσιμη ανάπτυξη», τόνισε ο Στέργιος Βέργος και αναφέρθηκε στα «παράδοξα» του σχεδίου.
Το πανεπιστήμιο Ιωαννίνων στηρίζει τον αγώνα των φορέων και πολιτών που εναντιώνονται στην εκτροπή του Αώου, επισήμανε στην εισήγησή του ο Τριαντάφυλλος Αλμπάνης. Επιπλέον, χαρακτήρισε «έωλο» το επιχείρημα για μεταφορά νερών στην Παμβώτιδα.
Εργολαβική εμμονή
Στην «εργολαβική εμμονή» του Λευτέρη Καλογιάννη απέδωσε την επαναφορά της εκτροπής του Αώου ο περιφερειακός σύμβουλος και μέλος της Κεντρικής Επιτροπής του ΣΥΡΙΖΑ Γιάννης Παπαδημητρίου. «Πρόκειται για ληστεία των υδάτινων πόρων», τόνισε, χαρακτήρισε «λαθροχειρία» τον τρόπο υπολογισμού της «Τέρνα» και πρόβλεψε πως θα υπάρξουν και άλλα σχέδια για κατασκευή φραγμάτων. «Δίνουμε αγώνα για όλα τα ποτάμια και για την αξιοπρέπεια της ορεινής Ελλάδας», υπογράμμισε, ενώ έκανε ειδική αναφορά στον αγώνα των εργαζομένων της ΕΡΤ.
Σε συνεχή εγρήγορση κάλεσε φορείς και πολίτες ο εκπρόσωπος της Κίνησης ενάντια στην εκτροπή του Αώου Παύλος Κοντογιάννης, σημειώνοντας πως «η μεγαλύτερη υπόσχεσή μας είναι ότι δεν θα επιτρέψουμε την εκτροπή». Νωρίτερα, είχε καταγγείλει την ακόρεστη δίψα των εταιριών για «ανάπτυξη», ευχαρίστησε τους πολίτες για τη συμμετοχή τους στην ημερίδα και δήλωσε πως η συνεργασία της κίνησης θα είναι διαρκής με τους δήμους Ζαγορίου και Κόνιτσας.
Εθνικό κεφάλαιο
Στο πλευρό των φορέων που αντιτίθενται στην εκτροπή του Αώου βρίσκεται και η οργάνωση WWF Ελλάς, καθώς στο πάνελ των εισηγητών ήταν και η Θεοδότα Νάντσου, συντονίστρια περιβαλλοντικής πολιτικής. Αφού έκανε μια αναφορά στην εκτροπή του Αχελώου, εμφανίστηκε αισιόδοξη ότι θα αποτραπεί η νέα εκτροπή του Αώου, υπογραμμίζοντας πως «τα ποτάμια είναι εθνικό κεφάλαιο βιωσιμότητας» για να καταλήξει στο σύνθημα: «Κάτω όλα τα φράγματα, ζητάμε ελεύθερα ποτάμια». 
Με την ιδιότητα του οικοδεσπότη καλωσόρισε τους φορείς και πολίτες στο «καταφύγιο» της Βοβούσας ο Ευτύχης Μαλανδράκης και κινήθηκε σε αγωνιστικούς τόνους. «Κάτω τα χέρια από το ποτάμι. Αφήστε το να τρέχει και νανουρίζει τους κατοίκους και τους επισκέπτες της Βοβούσας», ανέφερε χαρακτηριστικά ο αναπληρωτής του δημάρχου Ζαγορίου. Στο μεταξύ, την αντίθεσή του στο σχέδιο της «Τέρνα» εξέφρασε ο δήμαρχος Κόνιτσας, Παναγιώτης Γαργάλας, ενώ και η πρόεδρος του δημοτικού συμβουλίου Κόνιτσας, Ελένη Παπαμιχαήλ, που ήταν και η συντονίστρια της ημερίδας, σημείωσε πως οι φορείς και κάτοικοι της Κόνιτσας δεν πρόκειται να μείνουν με σταυρωμένα χέρια αν επιχειρηθεί η υλοποίηση του σχεδίου εκτροπής. Αρκετές ήταν και οι παρεμβάσεις και ερωτήσεις πολιτών από τη Θεσσαλονίκη, τα Γιάννενα και την Ηγουμενίτσα (Βασίλης Σπύρου, Γιώργος Τσακανίκας, Γιώργος Παπχριστοδούλου, Κική Καττή, Χαριτάκης Παπαϊωάννου, Ρήγας Τσιακίρης, Θάνος Κομνηνός), καθώς και ο 15χρονος Γιάννης Δάφλος.

Οι υποστηρικτές της «καταστροφής»
Και από την αντίπερα όχθη, αυτή της «ανάπτυξης» και «αξιοποίησης» των νερών, ποιοι βρίσκονται; Επισήμως, μέχρι τώρα η προαναφερθείσα ιδιωτική εταιρία που εσχάτως συνεργάζεται με τη ΔΕΗ («Ανανεώσιμες») και ο κεντρικός εμπνευστής της ιδέας, ο πρώην βουλευτής της Νέας Δημοκρατίας Λευτέρης Καλογιάννης. Οι φορείς και οι πολίτες κάνουν λόγο για «ένοχη σιωπή» όλων όσοι αρνούνται ως τώρα να πάρουν θέση υπέρ ή κατά της εκτροπής, φωτογραφίζοντας τον γιο του εμπνευστή και μέχρι πρότινος υφυπουργό Ανάπτυξης Σταύρο Καλογιάννη και τη θυγατέρα του πρώην βουλευτή Τατιάνα Καλογάννη που είναι αντιπεριφερειάρχης Ηπείρου.
Στους… σιωπηρούς υποστηρικτές της καταστροφικής εκτροπής, όπως τη χαρακτηρίζουν βουλευτές, ευρωβουλευτές, δήμαρχοι, πρύτανης και επιστήμονες, συγκαταλέγεται και ο περιφερειάρχης Ηπείρου, Αλέκος Καχριμάνης. Μέχρι τώρα αρκείται σε καθησυχαστικές δηλώσεις του τύπου «δεν υπάρχει πρόβλημα», κρατώντας αποστάσεις μεταξύ των δύο πλευρών, αλλά εμμέσως στηρίζει την «ιδέα» της εκτροπής. Ταυτόχρονα, αρνείται να φέρει το θέμα στο περιφερειακό συμβούλιο, ενώ η παρουσία του σε πρόσφατη συνεδρίαση του δημοτικού συμβουλίου Κόνιτσας προκάλεσε τις αντιδράσεις των αιρετών και απέφυγε να δώσει ξεκάθαρες απαντήσεις, για να υποχρεωθεί τελικά να αποχωρήσει από τη συνεδρίαση.

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου