Τρίτη, 21 Ιανουαρίου 2014

Παρθένα ποτάμια των Βαλκανίων «απειλούνται από φράγματα»

Ο Αώος στο Der Spiegel


Βερολίνο
Οι τελευταίοι παρθένοι ποταμοί που διασχίζουν τα Βαλκάνια και φιλοξενούν χιλιάδες μοναδικά είδη απειλούνται από έργα κατασκευής υδροηλεκτρικών φραγμάτων. Ρεπορτάζ του γερμανικού περιοδικού Der Spiegel δίνει ως παράδειγμα την περίπτωση του Αώου, ενός από τα ελάχιστα ποτάμια που φτάνουν ανεμπόδιστα μέχρι τη θάλασσα. Αυτό όμως φαίνεται ότι σύντομα θα αλλάξει, καθώς η Αλβανία προσπαθεί να απεξαρτηθεί από τις εισαγωγές ηλεκτρικού ρεύματος.

Ο Αώος (Vjose στα αλβανικά) πηγάζει στη Βάλια Κάλντα της Βόρειας Πίνδου, διανύει 70 χλμ στην Ελλάδα και 200 στην Αλβανία και τελικά εκβάλλει στην Αδριατική. 

«Με κάθε πλημμύρα ο Αώος αλλάζει πορεία» σχολίασε στο Spiegel ο Ούλριχ Αϊχελμαν, περιβαλλοντολόγος της οργάνωσης RiverWatch. «Το ποτάμι γεμίζει όλη την κοιλάδα. Τέτοιο φαινόμενο στην Ευρώπη, μόνο εδώ στα Βαλκάνια εντοπίζεται» προσθέτει. 

Ο Αώος δεν είναι όμως ο μόνος παρθένος ποταμός: «Η μπλε καρδιά της Ευρώπης χτυπάει στα Βαλκάνια» λέει ο Αϊχελμαν, ο οποίος συνεργάζεται με την περιβαλλοντική οργάνωση EuroNatur, για την προστασία των υγροβιότοπων της περιοχής. Σύμφωνα με ειδικούς το 80% των ποταμών των Βαλκανίων παραμένουν σε πολύ καλή κατάσταση. Τώρα, όμως κινδυνεύουν: περισσότερα από 570 φράγματα με υδροηλεκτρικούς σταθμούς σχεδιάζεται να κατασκευαστούν στην περιοχή με χρήματα διεθνών οργανισμών, όπως η Παγκόσμια Τράπεζα και η Ευρωπαϊκή Τράπεζα Ανασυγκρότησης και Ανάπτυξης.

Ο Αϊχελμαν κάνει λόγο για ένα «υδρο - λόμπι»: «Κάτι που έχει απαγορευτεί στην Ευρώπη προσπαθούν τώρα να το κάνουν στα Βαλκάνια» λέει. Στην Αλβανία, μία χώρα όπου ο κατασκευαστικός τομέας ανθεί, τα αμφιλεγόμενα έργα έχουν ήδη ξεκινήσει. Τρία μεγάλα φράγματα έχουν ολοκληρωθεί στον ποταμό Δρίνο της Αλβανίας ( συνώνυμο του αλλά διαφορετικού ποταμού Δρίνου της Βοσνίας και Ερζεγοβίνης ). Η νορβηγική εταιρεία Statkraft πρόκειται να ξεκινήσει κατασκευές στον ποταμό Δεβόλη, ενώ οκτώ φράγματα σχεδιάζονται και στον Αώο. Ένα βρίσκεται ήδη υπό κατασκευή: θα έχει 50 μέτρα ύψος και 350 μέτρα πλάτος. 

«Στα Τίρανα, γίνεται αμέσως ξεκάθαρο ότι η προστασία του περιβάλλοντος δεν βρίσκεται ψηλά στη λίστα των προτεραιοτήτων της αλβανικής κυβέρνησης» γράφει το Spiegel.

Η χώρα εισάγει το 35% με 40% των αναγκών της σε ηλεκτρικό ρεύμα, κάτι που η αλβανική κυβέρνηση προσπαθεί να αλλάξει με την κατασκευή των φραγμάτων. Για τον ίδιο λόγο η κρατική εταιρεία ηλεκτρισμού της ΠΓΔΜ, ELEM, θέλει να κατασκευάσει δύο φράγματα στον εθνικό δρυμό Μαύροβο, κοντά στα σύνορα με την Αλβανία και το Κοσσυφοπέδιο. Πρόκειται για έναν από τους παλαιότερους εθνικούς δρυμούς στην Ευρώπη με μοναδική πανίδα και χλωρίδα.

Οι διεθνείς επενδυτές δεν δείχνουν να ενδιαφέρονται για τις επιπτώσεις στο περιβάλλον. «Καμία από τις εκτενείς μελέτες δεν μας έδειξε ότι θα επηρεαστεί ο εθνικός δρυμός» ανάφερε σε δήλωσή της η Ευρωπαϊκή Τράπεζα Ανασυγκρότησης και Ανάπτυξης. «Αυτοί οι ποταμοί θα καταστραφούν όπως συνέβη στην Ευρώπη τη δεκαετία του 1970» προειδοποιεί ο Αϊχελμαν. Και προσθέτει: «Δεν είμαι ενάντια στην υδροηλεκτρική ενέργεια αλλά χρειαζόμαστε ένα σχέδιο για τα Βαλκάνια ώστε να διαπιστωθεί πού μπορούν να κατασκευαστούν τέτοιοι σταθμοί και πού όχι».

Newsroom ΔΟΛ

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου